Πέμπτη 19 Ιουνίου 2014

ΝΙΚΟΣ ΕΠ. ΦΑΛΑΓΚΑΡΑΣ,ΤΟ ΑΝΕΞΙΤΗΛΟ ΣΤΙΓΜΑ


Σημείο (ανησυχητικό, πλην όμως όχι και το μοναδικό δυστυχώς) των καιρών: μερικοί, σ’ αυτή τη χώρα, εξακολουθούν να παραμένουν ανεπίδεκτοι (πάσης) μαθήσεως και πειθούς. Για να μη μιλήσουμε, βέβαια, για τη βραχεία μνήμη τους. Έτσι, αδυνατούν (είτε από ανεπάρκεια είτε από σκοπιμότητα, αδιάφορο) να διακρίνουν και να παραδεχθούν τα προφανή: Όπως, ας πούμε, το ευδιάκριτο (διάβολε, βγάζει μάτι) στίγμα ΠΑΣΟΚ στη δικομματική (Νέας Δημοκρατίας και ΠΑΣΟΚ) κυβέρνηση.

Μάταια επανέρχεται –αφήνοντας στην άκρη άλλες σοβαρότερες ασχολίες-, κάθε τόσο, ο –και πανεπιστημιακός δάσκαλος- πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ κ. Ευάγγελος Βενιζέλος για να το υπενθυμίσει και να βάλει έτσι τα πράγματα στη σωστή τους θέση. Αλλά οι ανεπίδεκτοι, το βιολί τους: χωρίς περίσκεψιν, χωρίς λύπην,χωρίς αιδώ, όπως θα έλεγε ο Αλεξανδρινός ποιητής, σπεύδουν να πιστώσουν τα κυβερνητικά επιτεύγματα αποκλειστικά στο συγκυβερνών κόμμα της Νέας Δημοκρατίας και μάλιστα σε συγκεκριμένα, πλην του πρωθυπουργού κ. Αντώνη Σαμαρά, πρόσωπα για τα οποία δεν μπορούν –ακόμη και να θέλουν- να κρύψουν τον απέραντο και ανυπόκριτο θαυμασμό τους.

Δηλαδή, με άλλα λόγια, παραβλέπουν ή υποβαθμίζουν απαράδεκτα τη σπουδαία συμβολή του –μικρού πια το δέμας, αλλά δυναμικού και δραστήριου- ΠΑΣΟΚ στο πλαίσιο της υπεράνθρωπης προσπάθειας που, με βαθύ αίσθημα ευθύνης και αυταπάρνησης, εγχώριες και μη δυνάμεις καταβάλλουν, τα τελευταία χρόνια, για την πολυπόθητη σωτηρία της χώρας μας. Κοντεύουμε έτσι να ξεχάσουμε τον ρόλο και την συνεισφορά στο κυβερνητικό έργο του κ. Χρυσοϊδη, του Κεγκέρογλου ή του Μανιάτη. Αυτό όμως, εκτός από αναληθές, είναι, επιπλέον, και άδικο, και προσωπικά τουλάχιστον απορώ πώς το αντέχει η συνείδησή τους.

Ωστόσο, το πιο θλιβερό και απογοητευτικό συνάμα στην όλη υπόθεση είναι ότι ακόμη και ιστορικά στελέχη του πάλαι ποτέ κραταιού Κινήματος, όπως π.χ. ο υπερτιμημένος και υπερπροβεβλημένος -είναι αλήθεια-, κ. Θεόδωρος Πάγκαλος, από τα οποία εύλογα θα περίμενε κανείς, αν μη τι άλλο, μεγαλύτερη γενναιότητα, κατανόηση και αλληλεγγύη, όταν δεν σιωπούν ένοχα και υποκριτικά, υμνολογούν και μακαρίζουν από του ιερού βήματος των ραδιοφωνικών και τηλεοπτικών μέσων (υποτίθεται) ενημέρωσης νεοδημοκράτες υπουργούς (π.χ. Γεωργιάδη, Δένδια, Βορίδη, Μητσοτάκη κ.λπ.).

Εν πάση περιπτώσει, το στίγμα ΠΑΣΟΚ είναι εδώ, για να παραφράσουμε το αλήστου μνήμης σύνθημα («το ΠΑΣΟΚ είναι εδώ») που -τω ενδόξω καιρώ εκείνω- αντιβούιζε και συγκλόνιζε τις γεμάτες (πλήθος και πάθος μνημόνευε, με δικαιολογημένη υπερηφάνεια, ο αείμνηστος ιδρυτής του ΠΑΣΟΚ Ανδρέας Παπανδρέου) πλατείες της ελληνικής επικράτειας, και κανείς δεν μπορεί να το εξαλείψει, όσο κι αν προσπαθήσει. Ή, για να παραφράσουμε επίσης, για την περίσταση, τον άλλο ποιητή μας, τούτο το στίγμα είναι δικό τους, δεν μπορεί κανείς να τους το πάρει.

Τέλος, συνοψίζοντας, για να το διατυπώσουμε όσο γίνεται πιο παραστατικά, το στίγμα ΠΑΣΟΚ σ’  αυτή την κυβέρνηση είναι ακόμη η πολύτιμη βακτηρία που θα βοηθήσει τους ηγέτες του να βαδίσουν τον γνωστό (μονό)δρομο της αρετής και τους χρέους με ασφάλεια στο υπόλοιπο της (πολιτικής) ζωής τους.

 
 

Παραδοσιακό πανηγύρι με Δάσκαλο - Γιαννακό στην Σκαφιδωτή Πρέβεζας Δήμου...

ΙΟΥΝΙΟΣ

ΙΟΥΝΙΟΣ: ΙΟΥΝΙΟΣ

Τετάρτη 18 Ιουνίου 2014


Μπέκος Γρηγόρης , Οι «Ρωμιοπούλες» της Πηνελόπης Δέλτα, εφ. ΤΟ ΒΗΜΑ, 17 Ιουνίου2014

 
 

Εξεδόθη αυτοβιογραφικό της μυθιστόρημα ύστερα από 75 χρόνια
Οι «Ρωμιοπούλες» της Πηνελόπης Δέλτα
Η έπαυλη του δεκάτου ενάτου αιώνα στην Κηφισιά, όπου έζησε η Πηνελόπη Δέλτα ως τον Θάνατό της το 1941
9
εκτύπωση  
 
Άποψη από το εσωτερικό της έπαυλης
Η συγγραφέας Πηνελόπη Δέλτα (1974 – 1941)
Το εξώφυλλο του τελευταίου μυθιστορήματος της Πηνλεόπης Δέλτα
 
3  φωτογραφίες

Η Πηνελόπη Δέλτα (1974 - 1941), η συγγραφέας του «Μάγκα» και του «Τρελαντώνη», αλλά και των «Μυστικών του βάλτου» μεταξύ άλλων, έγραψε βιβλία για παιδιά που γαλούχησαν πολλές γενεές. Έγραψε όμως και ένα μυθιστόρημα διαφορετικό από τα άλλα, αυτοβιογραφικό, τρίτομο, (1.400 σελίδων, ένα μυθιστόρημα απευθυνόμενο σε ενήλικες, υπό τον χαρακτηριστικότατο τίτλο «Οι Ρωμιοπούλες» (εκδόσεις Ερμής, 2014).

Το βιβλίο παρουσιάστηκε χθες στην Κηφισιά, στην οικία Στέφανου και Πηνελόπης Δέλτα, όπου στεγάζονται και τα Ιστορικά Αρχεία του Μουσείου Μπενάκη από τη δεκαετία του 1990. Στην έπαυλη του δεκάτου ενάτου αιώνα έγραψε η Πηνελόπη Δέλτα τις «Ρωμιοπούλες», το κύκνειο άσμα της όπως αποδείχθηκε, εγχείρημα που κατά τα λοιπά είχε ξεκινήσει στην Θεσσαλονίκη το 1926 και συνέχισε στην Αθήνα ως το 1939.

«Όταν το τελείωσα, κατέθεσα τα όπλα, είπα πως μπορώ πια να πεθάνω, αρκεί να το δημοσιεύσουν τα παιδιά μου, σαν ελευθερωθούν οι ελληνικές ψυχές και συνειδήσεις» αναφέρεται στο προσωπικό ημερολόγιο της συγγραφέως, σε καταχώρηση της 13ηςΜαρτίου 1940 - η ίδια αυτοκτόνησε στις αρχές Μαϊου του 1941.

 Ύστερα από εβδομήντα πέντε ολόκληρα χρόνια, αυτό το ανέκδοτο βιβλίο - το οποίο «πρέπει να ειδωθεί ως αυτοβιογραφία», όπως είπε ο Αλέκος Π. Ζάννας, δισέγγονός της, ιστορικός και επιμελητής του αρχείου της Πηνελόπης Δέλτα - έρχεται στο φως και αναδεικνύει ένα άγνωστο ως σήμερα κομμάτι του πνευματικού κόσμου της συγγραφέως. Πρόκειται για ένα «συναρπαστικό αυτοβιογραφικό μυθιστόρημα - ποταμό (roman-fleuve), από τα λίγα που γράφονται στο πρώτο μισό του περασμένου αιώνα στην χώρα μας» συμπλήρωσε ο ίδιος.

Στις «Ρωμιοπούλες», σύμφωνα με την ερευνήτρια και ιστορικό Ιωάννα Πετροπούλου, πρωταγωνιστεί μια γυναίκα «εγκλωβισμένη στην κοινωνία αλλά και στο ίδιο της το σαρκίο», μια γυναίκα ταλαιπωρημένη - όπως και οι υπόλοιπες Ελληνίδες - από τα αυστηρά ήθη και τις κοινωνικές συμβάσεις της εποχής. Αναπτύσσονται, θα λέγαμε, φεμινιστικές ιδέες από μια γυναίκα που δεν πήρε ενεργό μέρος σε ανάλογα κινήματα.  Ό,τι όμως συνέχει το μυθιστόρημα είναι ο μεγάλος καμβάς, η μεγάλη ιστορία της Ελλάδος. Η πρωταγωνίστρια, η Δέσποινα Κρινά - Δαπέργολα είναι η Πηνελόπη Δέλτα, η συγγραφέας ταυτίζεται, εν προκειμένω, με την ηρωίδα της.

Το έργο διαδραματίζεται στην Αθήνα, αρχής γενομένης από τον Ιανουάριο του 1895. Στον πρώτο τόμο υπό τον τίτλο «Το ξύπνημα», παρακολουθούμε τη ζωή της 19χρονης Δέσποινας Κρινά - Δαπέργολα (τις νεανικές αναμνήσεις της Πηνελόπης Δέλτα δηλαδή) ως τον γάμο της το 1896 (η συγγραφέας είχε παντρευτεί το 1895), είναι η εποχή της υποχώρησης του Χαρίλαου Τρικούπη. Στο μεγαλύτερο κομμάτι του δεύτερου τόμου υπό τον τίτλο «Η λάβρα» παρακολουθούμε τα δραματικά γεγονότα της περιόδου 1907 - 1909 και τον ανεκπλήρωτο έρωτα της ηρωίδας για τον Βάσο Γάβρα (δεν είναι άλλος από τονΊωνα Δραγούμη).

Ο Αλέκος Π. Ζάννας είπε ότι η Πηνελόπη Δέλτα είχε «εμμονή» με τον Ίωνα Δραγούμη και ότι η ίδια δεν έβαλε τέλος στη ζωής της μόνο και μόνο εξαιτίας της θλίψης της για την είσοδο των Γερμανών στην Αθήνα. «Ήταν ένα συνονθύλευμα» αιτιών, συνέχισε ο ίδιος, «έπασχε και από σκλήρυνση κατά πλάκας».

Στον τρίτο και τελευταίο τόμο υπό τον τίτλο «Το σούρουπο» η ταραχώδης και χαοτική πολιτική και κοινωνική ζωή (1914 - 1920)  έρχεται να επικαλύψει τις ζωές των ηρώων, με την Πηνελόπη Δέλτα να αποτυπώνει τον Εθνικό Διχασμό. Οι «Ρωμιοπούλες» τελειώνουν μάλιστα με την ήττα του Ελευθέριου Βενιζέλου στις εκλογές της 1ης Νοεμβρίου του 1920, η οποία αποκαρδιώνει την ηρωίδα.

Η δημοσίευση αυτών των 1.769 δακτυλόγραφων - μετά από τη δημοσίευση των αυτοβιογραφικών κειμένων της συγγραφέως, των «Αναμνήσεων» και της «Αλληλογραφίας» της - σηματοδοτεί και το τέλος της παρουσίασης του Αρχείου Π. Δέλτα, όπως είπε ο Αλέκος Π. Ζάννας.